Mια επιληπτική κρίση είναι ένα παροδικό επεισόδιο νευρολογικής δυσλειτουργίας, το οποίο οφείλεται στην ανάπτυξη ανώμαλης ηλεκτρικής δραστηριότητας στον εγκέφαλο. Οι επιληπτικές κρίσεις είναι βραχείας διάρκειας και διαρκούν από δευτερόλεπτα μέχρι λίγα λεπτά, με εξαίρεση τις διάφορες μορφές του status epilepticus. Χαρακτηριστικό σύμπτωμα για να μπορούμε να πούμε με βεβαιότητα ότι υπάρχει όντως επιληπτική κατάσταση, πρέπει οι επιληπτικές κρίσεις να διαδέχονται η μία την άλλη.

Κλινική εικόνα επιληπτικής κρίσης

Η κλασική εικόνα περιλαμβάνει γενικευμένους τονικοκλονικούς σπασμούς (κρίσεις grand-mal) που χαρακτηρίζονται από απότομη αιφνίδια έναρξη με απώλεια συνείδησης, κραυγή, πτώση στο έδαφος που συχνά προκαλεί τραυματισμό. Η διάρκεια της κρίσης διαρκεί 3 περίπου λεπτά. Αρχικά έχουμε σύσπαση όλων των μυών (προσώπου, κορμού και άκρων) με αποτέλεσμα την αρχική κραυγή, συχνά δάγκωμα της γλώσσας, απώλεια ούρων, άπνοια και κυάνωση. Ακολουθούν γενικευμένοι τονικοκλονικοί σπασμοί που αραιώνουν όσο εξελίσσεται η κρίση. Τελικά, υπάρχει γενικευμένη μυική χαλάρωση με απώλεια συνείδησης, ρεγχώδης αναπνοή και συχνά έξοδος αιματηρού σάλιου από το στόμα. Μετά το τέλος της κρίσης υπάρχει βραχείας διάρκειας (1-2 λεπτά) συγχυτική κατάσταση και κατά κανόνα ακολουθεί βαθύς ύπνος.

Πρώτες Βοήθειες

  1. Τη στιγμή που ο πάσχων πέφτει, προσπαθήστε να τον στηρίξετε, κάνοντας την πτώση ελαφρότερη και ξαπλώστε τον προσεκτικά
  2. Απομακρύνετε τυχόν αντικείμενα γύρω από αυτόν
  3. Χαλαρώστε τα ρούχα του γύρω από το λαιμό και βάλτε κάτι μαλακό κάτω από το κεφάλι του για να μην τραυματισθεί
  4. Ζητήστε από τους περίεργους παρευρισκόμενους να φύγουν με εξαίρεση αυτούς που θέλετε να σας βοηθήσουν
  5. Όταν σταματήσουν οι σπασμοί, τοποθετείστε τον πάσχοντα σε θέση ανάνηψης και παραμείνετε κοντά του μέχρι να συνέλθει εντελώς
  6. Όταν ο πάσχων συνέλθει τελείως συμβουλέψτε τον να ενημερώσει τον γιατρό του για την τελευταία κρίση
  7. Καλέστε ασθενοφόρο μόνο όταν ο πάσχων έχει περισσότερες από μια κρίσεις, εάν έχει χτυπήσει κατά τη διάρκεια της κρίσης ή εάν έχουν περάσει περισσότερα από 10-15 λεπτά και δεν έχει ξαναβρεί τις αισθήσεις του

ΠΡΟΣΟΧΗ

  • Μην τον μετακινήσετε παρά μόνο εάν κινδυνεύει
  • Μην προσπαθήσετε να τον ακινητοποιήσετε κατά τη διάρκεια των σπασμών
  • Μην προσπαθήσετε να ανοίξετε το στόμα και μην βάζετε τίποτα μέσα σε αυτό
  • Προστατέψετέ τον από χτυπήματα απομακρύνοντας επικίνδυνα αντικείμενα και πλησιάζοντας κάτι μαλακό (μαξιλάρι, κουβέρτα)
  • Μην επιχειρήσετε να επαναφέρετε τις αισθήσεις με χαστούκια και τραντάγματα. Ο ασθενής θα επανέλθει μόνος του, με το πέρας της κρίσης
  • Μην δώσετε στον πάσχοντα τίποτα να πιει μέχρι να επανέλθει πλήρως
  • Με ηρεμία και ψυχραιμία απομακρύνουμε αντικείμενα που μπορεί να προκαλέσουν τραυματισμό στον ασθενή. Δεν προσπαθούμε να συγκρατήσουμε τις κινήσεις του ασθενούς, ούτε τον σηκώνουμε
  • Βάζουμε κάτι μαλακό κάτω από το κεφάλι του, βγάζουμε τα γυαλιά του εάν φοράει, τον γυρίζουμε στα πλάγια ώστε να διατηρηθούν ανοικτοί οι αεραγωγοί προς αποφυγή πνιγμού. Δεν τοποθετούμε αντικείμενα στο στόμα του ασθενούς διότι μπορεί να προκληθεί τραύμα στο στόμα ή τα δόντια του, ούτε βάζουμε τα δάκτυλά μας διότι μπορεί να προκληθεί κάκωσή τους από τα δόντια του ασθενούς
  • Όταν ο ασθενής αρχίσει να συνέρχεται ή βρίσκεται σε σύγχιση, τον καθησυχάζουμε ήρεμα και βεβαιωνόμαστε ότι η κρίση έκανε τον κύκλο της και ο ασθενής δεν επαναλαμβάνει τους σπασμούς

Άμεσες ενέργειες

Διατήρηση ανοικτών των αεροφόρων οδών

  • Ενδοφλέβια χορήγηση διαζεπάμης (μέχρι 20 mg και με ταχύτητα 2 mg/λεπτό)

Πρέπει να αναφερθεί ότι κάθε άτομο που παρουσιάζει μια επιληπτική κρίση δεν είναι υποχρεωτικά και επιληπτικός. Κάθε ένας μας μπορεί να εμφανίσει μια επιληπτική κρίση ως απάντηση σε ένα κατάλληλο ερέθισμα. Η επιληπτική κρίση μπορεί να οφείλεται σε μια ιδιοπαθή προδιάθεση ή να είναι αποτέλεσμα μιας επίκτητης παθολογικής κατάστασης του εγκεφάλου. Έτσι, μια εγκεφαλίτιδα, μια κρανιοεγκεφαλική κάκωση, η μηνιγγίτιδα, ένας όγκος, ακόμα και η υπέρμετρη χρήση αλκοόλ, η έλλειψη ύπνου, ο υψηλός πυρετός, η έντονη συναισθηματική φόρτιση, η πολύωρη χρήση τηλεόρασης ή υπολογιστή μπορεί να αποτελέσουν αιτίες επιληπτικής κρίσης.