Η μουσικοθεραπεία είναι μια ψυχολογική θεραπεία που χρησιμοποιεί τα μουσικά εργαλεία ως μέσω αλληλεπίδρασης ανάμεσα στον θεραπευτή και τον θεραπευόμενο.  Παρόλο που η μουσικοθεραπεία είναι νέα επιστήμη για τα κυπριακά δεδομένα, οι αρχαίοι Αιγύπτιοι και οι αρχαίοι Έλληνες χρησιμοποιούσαν τις θεραπευτικές ιδιότητες της μουσικής από αρχαιοτάτων χρόνων. Οι αρχαίοι Αιγύπτιοι βοηθούσαν τους σωματικά τους ασθενείς μέσω της μουσικής για πιο γρήγορη ανάρρωση. Ο Πλάτωνας αναφέρει χαρακτηριστικά  «Η μουσική είναι η κίνηση του ήχου να φτάσει την ψυχή και να της δείξει την αρετή».  Λένε πως ο Πυθαγόρας χωρίς τον ήχο του μονόχορδου δεν θα ήταν ικανός να λύσει το Πυθαγόρειο θεώρημα και την συμπαντική αρμονία.  

Η μουσικοθεραπεία είναι μια μη λεκτική θεραπεία όπου ο θεραπευόμενος μπορεί να εκφράσει τα συναισθήματα ή τις σκέψεις του μέσα από τη δημιουργία μουσικής. Ο θεραπευτής και ο θεραπευόμενος αλληλεπιδρούν μέσα από τη μουσική χρησιμοποιώντας διάφορα μουσικά όργανα με στόχο την εξωτερίκευση των συναισθημάτων του θεραπευόμενου. Τα μουσικά εργαλεία, δηλαδή ο ρυθμός, η μελωδία, και η αρμονία χρησιμοποιούνται ως μέσο επικοινωνίας μεταξύ του θεραπευτή και του θεραπευόμενου.  Η συνεδρία ενθαρρύνει τη δημιουργικότητα χωρίς να χρειάζεται ο θεραπευόμενος να έχει οποιαδήποτε μουσική γνώση.

Ο θεραπευτής υποστηρίζει μέσα από τη δημιουργία της μουσικής τις ανάγκες του θεραπευόμενου. Ο θεραπευόμενος μπορεί να κινηθεί, να φωνάξει, να τραγουδήσει, να μιλήσει, να δημιουργήσει κάτι, το οποίο τον εκφράζει, με τη φωνή του ή και  με τα μουσικά όργανα (κρούστα, έγχορδα) και ο θεραπευτής θα ανταποκριθεί μέσα από τη δημιουργία του μουσικού κλινικού αυτοσχεδιασμού, θα ταιριάξει τη μουσική και θα δημιουργήσει  μουσική ανάλογα  με το τι θα του «δώσει » ο θεραπευμένος μέσα στο θεραπευτικό πλαίσιο, έτσι ώστε να βοηθήσει το θεραπευμένο να εκφραστεί σ’ ένα ασφαλές περιβάλλον όπου θα μπορέσει να νοιώσει συναισθηματική υποστήριξη, θα εξελίξει την προσωπικότητα του και θα βοηθηθεί στη διατήρηση της ψυχικής του υγείας.

 Ο μουσικοθεραπευτής είναι κατάλληλα εκπαιδευμένος ώστε να μπορεί  ν’ αντιληφθεί τις ανάγκες του θεραπευόμενου και να τον βοηθήσει ανάλογα με τη δυσκολία που αντιμετωπίζει..

 Η μουσικοθεραπεία απευθύνεται σε παιδιά, εφήβους και ενήλικες και μπορεί να βοηθήσει αποτελεσματικά σε περιπτώσεις όπως

  • Ψυχικές Διαταραχές
  • Άγχος και Στρες
  • Διάχυτες Αναπτυξιακές Δυσκολίες
  • Εξαρτήσεις
  • Eγκυμονούσες
  • Νεογνά
  • Γεροντική Άνοια
  • Διαταραχές λόγου και ομιλίας
  • Σοβαρές Ασθένειες  (καρκίνος κ.α)
  • Μαθησιακές δυσκολίες
  • Μαθησιακές Αναπηρίες ( Αυτισμό, Συνδρομο Νταουν κ.αλ)
  • Συναισθηματικές δυσκολίες και Συμπεριφοριστικές δυσκολίες
  •  
  • Η μουσικοθεραπεία εφαρμόζεται για διάφορες παθήσεις, όπως ήδη αναφέρθηκε πιο πάνω. Ο μουσικοθεραπευτής προσαρμόζει την προσέγγιση του και τον τρόπο με τον οποίο θα δουλέψει ανάλογα με τις ανάγκες του θεραπευμένου. Ο στόχος για τον κάθε θεραπευόμενο είναι διαφορετικός∙ για παράδειγμα  ο στόχος για  ένα παιδί με μαθησιακή αναπηρία είναι να βοηθηθεί μέσω της μουσικοθεραπείας να αναπτύξει την επικοινωνία του, ν’ αντιληφθεί την προσωπικότητα  του, να γνωρίσει καλύτερα τον εαυτό του, να αναπτύξει τις ικανότητες του και πολλά άλλα που θα τα αναλύσουμε περεταίρω σε επόμενα άρθρα. Ο στόχος με ένα άτομο που έχει ο καρκίνο είναι ένα να  μπορέσει να διαχειριστεί τη νόσο του και να το βοηθήσουμε στο να διατηρήσει την ψυχική του υγεία. Μέσα από τη μουσικοθεραπεία ο θεραπευόμενος  έχει το πλεονέκτημα να εκφράσει τα συναισθήματα του, όχι μόνο με λεχτικό τρόπο αλλά και μέσα από την δημιουργία της μουσικής. Έτσι βλέπουμε πως κάθε φορά ο θεραπευτής καλείται να ανταποκριθεί στις ανάγκες του κάθε θεραπευμένου ατομικά και να προσαρμόσει την προσέγγιση του ξεχωριστά ανάλογα με το άτομο.
  • Η μουσικοθεραπεία είναι μια νέα θεραπευτική παρέμβαση για τα κυπριακά δεδομένα, υπάρχουν μουσικοθεραπευτές διορισμένοι σε κυβερνητικά σχολεία για άτομα με μαθησιακές αναπηρίες και επίσης υπάρχουν μουσικοθεραπευτες σε ψυχικές υπηρεσίες με ενιαίες συμβάσεις. Επίσης, μουσικοθεραπευτές ιδιωτεύουν, σε ειδικά κέντρα για άτομα με μαθησιακές αναπηρίες, σε κέντρα ευγηρίας, σε κέντρα ανακουφιστικής θεραπείας, σε νηπιαγωγεία και αλλού.
  • Τέλος, αξίζει να τονιστεί ότι η μουσικοθεραπεία είναι ένα επάγγελμα υγείας το οποίο είναι επιστημονικά αποδεδειγμένο ότι βοηθά στην πρόληψη, διατήρηση και εξέλιξη της υγείας. Στο εξωτερικό Ευρώπη, Αμερική, Αυστραλία γίνονται συνέχεια έρευνες για την αποτελεσματικότητα της μουσικοθεραπείας που αποδεικνύουν την σημαντικότητα της στο χώρο της ψυχικής και σωματικής υγείας.

    Το επάγγελμα του μουσικοθεραπευτή υπάρχει στην Κύπρο από το 1987, ενώ το 2010 έχει δημιουργηθεί ο Σύνδεσμος Μουσικοθεραπείας Κύπρου. Η μουσικοθεραπεία είναι ένα επιστημονικά αναγνωρισμένο επάγγελμα, που εφαρμόζεται σε όλες τις χώρες τις Ευρώπης, στην Αμερική και στην Αυστραλία.

    Μουσικοθεραπευτές μπορούν  να επαγγέλλονται άτομα που έχουν πρώτο πτυχίο στη Μουσικοθεραπεία  ή μεταπτυχιακό στη Μουσικοθεραπεία (μεταπτυχιακό πρόγραμμα 2χρόνων) αναγνωρισμένο από παγκόσμιους οργανισμούς υγείας και τον παγκόσμιο οργανισμό μουσικοθεραπείας.  Άτομα πού έχουν απλά παρακολουθήσει σεμινάρια ή μικρές εκπαιδεύσεις μουσικοθεραπείας δεν μπορούν να επαγγέλλονται μουσικοθεραπευτές. Η μουσικοθεραπεία είναι ένα σοβαρό επάγγελμα υγείας και κανείς χωρίς την απαραίτητη κατάρτιση δεν μπορεί να το εξασκήσει. Στην Ελλάδα και στην Κύπρο δεν υπάρχει πανεπιστήμιο που να προσφέρει επαγγελματική κατάρτιση στη μουσικοθεραπεία, υπάρχουν αναγνωρισμένα προγράμματα σε κάποιες χώρες της Ευρώπης, στην Αμερική και στην Αυστραλία.